نقش مسجد در دوران انقلاب بی نظیر است

حجت الاسلام و المسلمین حاج علی اکبری در همایش ائمه جماعات ناحیه شیخ کلینی(پاکدشت) اظهار داشت: نقش مسجد در دوران انقلاب بی نظیر است.

سخنرانی حجت‌الاسلام و المسلمین حاج‌آقای حاج علی‌اکبری، ریاست محترم مرکز رسیدگی به امور مساجد
بسم الله الرحمن الرحیم
ماه معظم شعبان با سرعت ما را به ضیافت الهی نزدیک می‌کند و ان‌شاء‌الله ماه رمضان متفاوتی داشته باشیم. زیارت عزیزان در چنین ایامی بسیار مغتنم است؛ به‌ویژه دیدار با مؤمنانی که خدمتگزاران خانه‌های خدا هستند. دیدار با امامان محترم جماعت و مسئولان گرامی‌ای که همگی فرزندان مسجد و د رخدمت مسجداند، بسار مغتنم است. امیدواریم که خداوند تبارک و تعالی این ضیافت و دیدار مومنان را برای همه‌ی ما مبارک قرار بدهد. بنا دارم به اختصار چند نکته را به خدمت شما عرض کنم.
تفاوت عالمان دین با یکدیگر
در این نیمه‌ی ماه معظم شعبان، توجه خاصی پیدا کنیم به آرمان بزرگ حضرت ولی عصر(عجل الله تعالی فرجه الشریف) و نیز در نقش و مسئولیتی دقتی کنیم که برای تحقق آن آرمان بزرگ بر عهده‌ی عالمان دین است. غیبت کبرا از آغاز تا کنون مسیری پرفرازونشیب طی کرده است و آسمان تاریک این قرون گاه، فقط با درخشش ستاره‌هایِ پرنورِ عالمان دین روشن شده است؛ درخششی که تاحدی غم غربت و مصیبت غیبت را کاهش داده است. همان‌گونه که انبیا تفاوت دارند و قران درباره‌ی آن‌ها می‌فرماید: «تِلْکَ الرُّسُلُ فَضَّلْنَا بَعْضَهُمْ عَلَى بَعْضٍ» ، عالمان دینی نیز با یکدیگر تفاوت دارند؛ زیرا این‌ها هم امناء الرسل هستند و تفاوت‌های خاص خودشان را دارند، برخی ستاره‌ی قدر اولند، برخی قدر دومندو برخی قدر سومند. سلسله ی عالمان دینی درخشیده‌اند و این خط نورانی را حفظ کرده‌اند. در عصر غیبت، رسالت بزرگ عالمان دین به‌خوبی انجام گرفته است. وقتی انسان نگاه می‌کند، برخی از این چهره‌ها به‌قدری تابناک و منور و مشعشع بودند که امام عصر(عجل‌الله‌تعالی‌فرجه‌الشریف) به وجودشان افتخار می‌کند.
شیخ کلینی
امروز جلسه‌ی ما به نام یکی از همین بزرگان است؛ او اثری بزرگ برای شیعه فراهم آورده است که درباره‌ی آن گفته شده است: «الکَافِی کافٍ لِشیعَتُنا».  اثر بسیار بزرگ است و وقتی انسان بدان مراجعه می‌کند، حقیقتاً شعف و وجد انسان را در بر می‌گیرد. برای درک بزرگی او فقط کافی است به تدوین این کتاب دقت کنید، یعنی کافی است به سبک چینش موضوعات کتاب نگاه کنید: نقطه آغاز کتاب العقل و الجهل و بعد فروع و روضه. خیلی جالب است، ببینید از کجا شروع کرده‌ و با چه ترتیب زیبایی چیده شده است. اصول کافی مجموعه‌ی عظیمی است که دایره‌المعارفی درجه اول و ناب برای شیعه است. جزء کتاب‌های مبنایی و اساسی شیعه است که در آن، به‌ندرت حدیث ضعیف وجود دارد. حدیث‌های کافی بسیار رسین و متین و ریشه دار است. یکی از بهترین کارها برای دوستانی ک تازه طلبه شده‌اند این است که کافی بخوانند. متأسفانه، غفلت می‌شود؛ خیلی چیزها می‌خوانیم ولی کافی نمی‌خوانیم. دست‌کم یک‌بار اصول کافی را بخوانید، حقیقتاً سازنده است؛ منظومه‌ایست گرانبها که گویی تحت نظر و اشراف و با هدایت ولی عصر(عجلاللهتعالیفرجهالشریف) طراحی شده است. مجدد تکرار می‌کنم که به این ترتیب و چینش کتاب دقت کنید، در آغاز، کتاب العقل و الجهل قرار دارد، می‌توانست به گونه‌ی دیگری تنظیم بشود، چنان‌که خیلی‌ها آثارشان را به‌گونه‌ی دیگری نوشته‌اند. این باب‌بندی از کرانه‌های شخصیت این بزرگوار حکایت دارد.
امام خمینی عالم بت‌شکن
به‌هرروی، عالمان شیعه این خط سیر را حفظ کردند. البته، در این مسیر، گونه‌های متفاوتی از عالمان وجود داشته است، برخی‌شان الگوی یونسی داشتند برخی‌شان موسوی. خداوند این توفیق را به ما داد و عصر کسی را درک کردیم که تجلی ابراهیمی داشت. ما عالمی بت‌شک را درک کردیم. در سیمای توحیدی امام راحل عظیم الشأنمان(اعلیاللهمقامه) شخصیتی بت‌شکن دیدیم. در روز رحلت امام(رضوان‌الله)، حضرت علامه جوادی فرمودند که برخی از عالمان و فقیهان ما همانند حضرت یونس بودند؛ یعنی از مردم فاصله گرفتند. این دسته احتیاط‌های خاصی می‌کردند و در مقطعی مردم را تنها گذاشتند. اما قرآن هم می‌فرماید: «وَلَا تَکُن کَصَاحِبِ الْحُوتِ » ، مانند همدم ماهى [=یونس] مباش. درسمت مقابل، جناب ابراهیم خلیل است با آن حضور و آن تجلی و درخشش و بت‌شکنی و هدایت‌های توحیدی. به‌هرحال، این جلوه‌های گوناگون، در دوران غیبت، وجود داشته است تا دوران ما که به ولایت فقیه می‌رسیم. در سیمای ولی فقیه، به تعبیری ماه نیابت وکفالت و مرجعیت به تمام و کمال می‌رسد و بدر می‌شود. ولایت فقیه نقطه‌ی اوج درخشش وکالت از معصوم است. ولی فقیه بدر منیری است که تمام پهنه‌ی آسمان عصر غیبت را روشن کرده است. گمان نمی‌کنم، کسی بعد از دیدن این ماه، جز به طلوع خورشید امامت و ولایت رضایت بدهد. وقتی کسی ماه را دیده است، دیگر به دیدن ستاره‌ها قانع نمی شود. افقی بزرگ پیش روی بشریت باز شد و ما فهمیدیم که دستگاه نیابت چه ظرفیت‌های عظیمی دارد. امام(رضوانالله‌تعالی) بخشی از این دستگاه الاهی را زنده کرد که بر زمین مانده بود. به‌لطف خدا به چشم خود دیدیم ولی فقیهی که عرصه‌ی اجرا دارد، سرزمین و حاکمیت دارد، بسط ید فقیه دارد، قوای مسلح دارد، دستگاه‌های قضایی دارد. دوران شگفتی است که باید قدرش را بدانیم.
نقش مسجد در جمهوری اسلامی
 درشکل‌گیری این عصر جدید، مسجد پایگاه اصلی انقلاب بود. خود امام نیز به این مطلب تصریح می‌کنند. شروع عصر جدید با مساجد بود. در دوران انقلاب، نقش مسجد بی‌نظیر است و در دوران دفاع مقدس، مردم به‌خوبی دانستند که مسجد چه نقش بزرگی دارد. مسجد پرورشگاه مجاهدان سرافرازی بود که به میدان رفتند و جان مطهرشان را به قربانگاه بردند. این‌ها محصول مسجد و نقش‌آفرینی روحانیت در مسجد است. اکنون، اگر می‌خواهیم این نعمت الاهی را حفظ کنیم، باید حق مسجد را ادا کنیم. هیچ تردیدی در این نکته نیست، یعنی از گزاره‌های یقینی است. گاهی وقت‌ها، برخی گزاره‌ها اختلافی‌اند اما این از جمله گزاره‌های یقینی است؛ به‌قول معروف، قضایا قیاساتها معها، هیچ شک و تردید و ریبی در آن نیست. اگر بخواهیم به رسالت بزرگ الهی که امروز بر دوش ماست عمل کنیم و از دستگاه کامل نیابت و کفالتِ مرتبط با حضرت ولی عصر(ارواحنا فداه) محافظت کنیم، باید مسجد را تقویت کنیم که تنها پایگاه ماست. برای رسیدن به سرزمین الاهی موعود راهی جز مسجد نداریم. باید کوتاهی‌هایی را که احتمالا در این زمینه داشته‌ایم، با سرعت جبران کنیم. بهترین محصولات حوزه و بزرگترین عالمان دینی باید به مسجد بیایند. باید حق این پایگاه‌های الهی را ادا کنیم تا حق دین و اسلام و این فرصت جدید و بزرگ به‌شایستگی ادا بشود.
راهبردهای امور مساجد و نقش امامان جماعت
دوستان عزیزم، این ناحیه طبق راهبردهایی به‌وجود آمده است که در مرکز طراحی شده. رهبر عزیز و حکیم و عالی قدرمان تأکید داشتند که در ارتباط با مساجد، نگاهتان راهبردی باشد، یعنی اصول آینده‌نگرانه و محکمی انتخاب کنید و مطابق با آن‌ها طرح بریزید و پیش بروید. حال، ما برنامه‌ی دوساله‌ای را طراحی و راهبردهایی را معین کرده‌ایم. این چنین جلسه‌هایی هم برای آگاهی شماست که در جریان کامل برنامه‌‌ها قرار بگیرید و بدانید در دو سال آینده بناست در کدام را گام بگذاریم و چه اهدافی داریم. شما عزیزان باید به‌طوردقیق و کامل از این برنامه‌ها باخبر باشید؛ زیرا اجرای این برنامه بر عهده‌ی خود شماست. برای مثال اگر نخستین راهبرد را توانمندسازی امامان جماعت بدانیم که مدیران مساجد هستند، سهم شما درخودسازی و در حضور در کارگاه‌ها و کلاس‌های آموزشی بسیار فوق‌العاده است. در نمونه‌ای دیگر، اگر راهبرد شبکه‌سازی انتخاب شده است و قرار است مساجد با یکدیگر همکاری کنند، نقش اول این کار با امام جماعت است که بتواند با دیگر مسجدها ارتباط برقرار کند. اگر راهبرد جوان‌سازی برای مسجد انتخاب شده است، بالاخره، آن کسی که باید فضای مسجد را برای حضور کودکان و نوجوانان و جوانان مهیا کند و مسجدی جذاب و شاداب بسازد، ائمه جماعات عزیز ما هستند. اگر بناست برای مسجد فرهنگ‌سازی کنیم، باز کار با امام جماعت است. بله، کارهای پیرامونی انجام می‌شود و مثلاً رسانه هم به مدد می‌آید، ولی همان طورکه دوستان فرمودند، بزرگ‌ترین کار در مسجد انجام می‌شود و امام جماعت‌ها باید به میدان بیایند و این کار را انجام بدهند. راهبرد دیگر ما الگوسازی است. باید مساجدی که را به الگوی معیار و مناسب نزدیک هستند معرفی، مطرح و تقویت کنیم. مرکز رسیدگی به امور مساجد هم باید خودش را آماده کند برای پیشبرد این برنامه‌ها.
دهه‌ی تکریم
کار دیگر همین بحث طرح تکریم است. این کار ذیل راهبرد فرهنگ‌سازی است. ما باید زمانی را انتخاب کنیم که درباره‌ی مسجد بگوییم، بشنویم و برنامه‌سازی کنیم. یعنی، زمانی که در آن ذهنیت‌ها کاملاً به مسجد معطوف بشود و کارکردهای مسجد تبیین بشود. دست‌کم شروع این کار با شما امامان جماعت است که در مساجد به منبر بروید و کار را تبیین کنید. سپس، باتوجه‌به سلیقه‌ی خود و ظرفیت منطقه مراسم این دهه را به‌طوری متفاوت برگزار کنید. طبعاً فرماندار محترم، شهردار محترم و دیگر دوستانی که منابعی در اختیارشان هست، مانند سازمان تبلیغات و اوقاف، نیز تحت رهبری امام جمعه عزیز و بزرگوار، کمک خواهند کرد. بکوشیم که این دهه را متفاوت برگزار کنیم؛ یعنی همه ببینند که صحبت از مسجد است و ذهنیت به مسجد معطوف بشود. این‌ها همه ذیل آن راهبرد فرهنگ‌سازی است و امام جماعت است که این‌جا باید نقش‌آفرینی کند، همت کند و برای رسیدن به هدف تلاش کند.
ظرفیت‌های مسجد
ان‌شاء‌الله بتوانیم با همت شما عزیزان، دوره‌ای جدید در حیات مبارک انقلاب اسلامی، در ارتباط با احیای خانه‌های خدا و تقویت و تعالی آن‌ها، داشته باشیم. ان‌شاء‌الله، به آن روزی برسیم که امامان جماعت به هیچ کار دیگری غیر از امامت نرسد، یعنی ظرفیت‌های مسجد آن‌قدر فعال بشود که امام جماعت تمام‌وقت در خدمت مسجد باشد و به کار دیگری نرسد. مسجد پایگاهی باشد که از صبح تا شب باز است و برنامه‌های مختلف اجتماعی و فرهنگی و دینی و سیاسی در آن برقرار است. برنامه‌هایی مثل مشاوره، طبابت، حل اختلافات، رسیدگی به محرومان و گرفتاران، راه‌حل‌یابی برای آسیب‌های اجتماعی، امدادهای اجتماعی خاص، تقویت بنیه‌ی فکری مردم، تزریق روحیه اخوت و معنویت. با مسجدهای بسته نمی‌توانیم به این هدف‌ها برسیم. الان، فکر می‌کنم به طورمتوسط، مساجد ما یک ساعت و نیم تا دو ساعت، بازند. درمورد مسجد، ما مسرفیم، یعنی از توانایی‌های مسجد استفاده نمی‌کنیم و بعد می‌گوییم تهاجم است و امکانات نداریم. خب، امکانات یعنی چه؟ مسجد خود امکانات است، پس برویم فعالش کنیم. اگر مساجد فعال شوند، خود مردم مشارکت می‌کنند. اگر آن‌ها احساس کنند، مسجد جوان‌شان را نجات می‌دهد، سهم می‌آورند. اگر احساس کنند خانواده های‌شان را تحکیم می‌کند، سهم می‌آورند. اگر احساس کنند مسجد برای‌شان پشتوانه‌ی روحی و قلبی است، به مسجد رو می‌آورند. درسوی‌دیگر، مسجد بسته کسی را جذب نخواهد کرد. کوتاه اینکه همه چیز به بنده و شما باز می‌گردد. ما کسی را در این زمینه متهم نمی‌کنیم، اگر ما فعال بشویم، فرماندار فعال می‌شود، شهردار فعال می‌شود سایر مسئولان شهر فعال می‌شوند. وقتی روحانی فعال بشود، همه را فعال می‌کند. همه پشت‌سر شما به میدان می‌آیند ولی اگر ما کوتاه بیاییم، همه کوتاه می‌آیند و دیگر کاری از آن‌ها ساخته نیست.
منطقه‌ی پاکدشت
همان‌گونه‌که فرمودند پاکدشت منطقه‌ی خوش‌ظرفیت، اصیل و ریشه‌داری است. مومنان زیادی در آن هستند که شهید داده‌اند و زحمت کشیده‌اند. البته، همان‌طورکه آقای اردستانی هم به‌درستی اشاره کردند، ما با تعداد ایدئال مساجد فاصله داریم اما فعلا اولویت این است که ما همین مساجد موجودمان را احیا کنیم. فعال‌سازی مساجد موجود فعلاً در اولویت است و همزمان هم ان‌شاء‌الله زمینه را فراهم کنیم برای به‌وجود آمدن مساجد جدید. همین الان که می‌آمدیم، سر این کوچه صفی طولانی دیدم که گویا مربوط به دادسرا بود. می‌خواهم عرض کنم اگر مسجدهای ما فعال بشوند، این‌گونه جاها خلوت می‌شود؛ یعنی وقتی مسجد خلوت باشد، دادسراهایمان شلوغ و مصیبت‌هایمان شروع می‌شود. ان‌شاء‌الله در این منطقه که همه مقدمات هم آماده است و وحدت منطقه‌ای هم مهیاست، شاهد شکل‌گیری ناحیه‌ای متفاوت و ممتاز باشیم. بنده هم از آقای اردستانی برای زحمات و تلاش هایشان تشکر می‌کنم و امیدوارم خداوند از بهترین پاداش‌هایی که به خادمان خودش می‌دهد، به جناب‌عالی و بیت شریفتان کرامت کند. به آقای فرهادی عزیزمان هم برای ورود به مجموعه‌ی خادمان مساجد خیر مقدم می‌گوییم.